Fon Mağdurları Ne Yapmalı? 7596 Sayılı Kanun Sonrası Tasfiye, Ödemeler ve Hukuki Yollar

Sermaye Piyasası Kurulu'nun (SPK) 17 Eylül 2026 tarihli kararlarıyla yedi portföy yönetim şirketinin kurucusu olduğu fonlar alım satıma kapatılmış, bunlardan 131 fonun tasfiyesine karar verilmiştir. SPK'nın 23 Eylül 2026 tarihli açıklamasına göre bu fonlarda 455.758 tekil yatırımcı bulunmaktadır. Sürecin hukuki çerçevesi, 27 Ekim 2026 tarihli ve 33413 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 7596 sayılı Tasfiyesine Karar Verilen Bazı Yatırım Fonları Hakkında Kanun ile belirlenmiştir.

Bu yazıda, tasfiyedeki fonlarda payı bulunan yatırımcıların hangi esaslara göre ödeme alacağını, Kanun'un getirdiği yenilikleri ve yatırımcıların başvurabileceği hukuki yolları açıklıyoruz.

Fon tasfiyesi ne anlama gelir, para kaybedilmiş midir?

Yatırım fonunun tüzel kişiliği yoktur; fon, yatırımcılardan toplanan paralarla oluşturulan ve portföy yönetim şirketinin kendi malvarlığından ayrı tutulan bir malvarlığıdır. Tasfiye, fonun faaliyetine son verilerek portföydeki varlıkların nakde çevrilmesi ve elde edilen tutarın pay sahiplerine dağıtılması sürecidir.

Bu nedenle tasfiye kararı, yatırılan paranın tamamen kaybedildiği anlamına gelmez. Ancak tasfiye bir kamu güvencesi de değildir: yatırımcıya ne kadar ödeme yapılacağı, fon varlıklarının satışından elde edilecek tutara ve hukuka aykırı olarak fondan çıkarılan değerlerin ne ölçüde geri kazanılacağına bağlıdır.

7596 sayılı Kanun'un kapsamı

Kanun, SPK'nın 17 Eylül 2026 tarihli kararlarıyla tasfiyesine karar verilen ve Kanun'un yayımı tarihinde tasfiyesi tamamlanmamış fonları kapsar (m.1). Kanun 17 Eylül 2026 tarihinden geçerli olmak üzere yürürlüğe girmiştir (m.8). Kanun'da, bu düzenlemenin diğer yatırım fonları bakımından genel veya sürekli bir tasfiye ve sorumluluk rejimi oluşturmadığı açıkça belirtilmiştir (m.1/2).

Kanun'un başlıca düzenlemeleri şunlardır:

• Tasfiye, SPK'nın gözetim ve denetiminde, Kurulca görevlendirilen tasfiye kuruluşları tarafından yürütülür (m.3/1).
• Fon pay sahipliği, tasfiye kuruluşları tarafından Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) kayıtlarıyla mutabakat sağlanarak fon ve hesap bazında tespit edilir (m.3/5).
• Dağıtılabilir nakit yetersizse ödemeler, fon fiyatı üzerinden değil, net yatırım tutarı esas alınarak yapılır (m.4/1).
• Fon malvarlığından hukuka aykırı olarak çıkarılan değerler için öncelikle portföy yönetim şirketi, ardından SPK'nın belirleyeceği kişiler şahsen sorumlu tutulur; tahsilat TMSF eliyle yapılır (m.5).
• Geri kazanılan tutarlar TMSF nezdinde her fon için ayrı bir geri kazanım hesabında izlenir ve yalnızca fon pay sahiplerine ödeme için kullanılabilir (m.6).

Ödeme hakkı kimlere tanınmıştır?

Ödemeden yararlanacak kişi, MKK ve tasfiye kuruluşu kayıtlarının mutabakatı sonucunda ödeme alma hakkı bulunduğu tespit edilen katılma payı sahibidir. Kanun ayrıca şu düzenlemeyi içermektedir: 17 Eylül 2026 tarihi ve öncesinde TEFAS'a iletilmiş, ancak fonun temerrüdü veya pay fiyatının açıklanmaması nedeniyle gerçekleşmemiş talimatlarda, katılma payları bloke edilmiş olan yatırımcılar da fon pay sahibi sayılarak tasfiye hükümlerine tabi tutulmuştur (m.3/5).

Buna karşılık SPKn m.104, 106 veya 107'de düzenlenen fiilleri fonlar aracılığıyla ya da fonlarla birlikte hareket ederek işlediği SPK tarafından tespit edilen kişi ve kurumlara, tasfiye ve geri kazanım hesabından ödeme yapılmaz (m.3/6).

Net yatırım tutarı nasıl hesaplanır?

Fon varlıklarının nakde çevrilmesiyle elde edilen tutar, tasfiye kararından bir önceki günün fon fiyatı üzerinden hesaplanan toplam tutarı karşılamaya yetmezse, ödemeler yatırımcının net yatırım tutarı esas alınarak yapılır. Net yatırım tutarı MKK tarafından şu şekilde hesaplanır (m.4/1):

1. Yatırımcının fona fiilen yatırdığı her bir tutar ile fondan çektiği her bir tutar, tasfiye tarihine kadar TÜFE ve Yİ-ÜFE değişim oranlarının aritmetik ortalaması kullanılarak, gün esasıyla (kıstelyevm) güncellenir.
2. Güncellenmiş giriş tutarlarından, fondan yapılan çıkışlar "ilk giren ilk çıkar" esasıyla düşülür.
3. Kalan tutar, yatırımcının tasfiye bakiyesinden yapılacak ödemelerde dikkate alınacak net yatırım tutarıdır.

Bu sistemde esas alınan ölçüt, fonun ekranda görünen getirisi değil, yatırımcının enflasyona göre güncellenmiş fiilî anaparasıdır. Dolayısıyla fon fiyatındaki artışla oluşan kâğıt üzerindeki kazanç, kaynak yetersizliği hâlinde ödeme hesabına girmez.

Ara ödeme ve nihai ödeme

Kanun, tasfiye tamamlanmadan önce ara ödeme yapılmasına imkân tanımıştır (m.4/2). Buna göre SPK'nın belirlediği fonlarda:

• Net yatırım tutarı 1.000.000 TL'nin altında olan yatırımcılara bu tutar kadar, 1.000.000 TL ve üzerinde olanlara ise en fazla 1.000.000 TL ara ödeme yapılabilir.
• Ara ödeme, endekslenmemiş net yatırım tutarını aşamaz; para piyasası fonları dışında, yatırımcının hesabındaki payların bir önceki gün sonu değerini de aşamaz.
• Ara ödeme karşılığında katılma payı iade edilmez; paylar nihai tasfiye ödemesi sırasında iade edilir (m.4/3).
• Nakit yetersizse SPK, en düşük net yatırım tutarından başlayarak ödeme yapılmasına veya tüm yatırımcılar için asgari bir ara ödeme tutarı belirlenmesine karar verebilir (m.4/3).

Nihai ödemede, yatırımcıya tasfiye malvarlığından, geri kazanım hesabından veya diğer hukuki yollardan daha önce yapılan ödemeler mahsup edilir (m.4/5). Bu hüküm, ileride açılacak tazminat davalarında elde edilen tutarların da tasfiye ödemelerinden düşüleceğini, aynı zararın iki kez tazmin edilmeyeceğini göstermektedir.

Basına yansıyan SPK verilerine göre 5 Kasım 2026 itibarıyla olağanüstü tasfiye kapsamında 390.219 yatırımcıya 62,2 milyar TL ödeme yapılmış, 133.839 yatırımcının anaparasının tamamı karşılanmıştır; olağan tasfiyedeki ödemelerle birlikte toplam tutar 117,6 milyar TL'ye ulaşmıştır. Süreç devam etmekte olup ödeme takvimi ve tutarlar SPK açıklamalarıyla güncellenmektedir.

Daha önce fondan çıkmış yatırımcılar için iade düzenlemesi

Kanun, tasfiye tarihinden önce paylarını fona iade ederek ödeme almış kişilerin, enflasyonla güncellenmiş giriş tutarını aşan getirilerini SPK'nın ilan edeceği hesaplara isteğe bağlı olarak iade edebileceğini düzenlemiştir (m.4/4). Hükümde iade zorunluluğu öngörülmemiştir; ancak bu konudaki usul ve esasları belirleme yetkisi SPK'ya bırakılmıştır.

Geri kazanım hesabı ve elkonulan malvarlığı

Fonlarla bağlantılı soruşturmalarda CMK m.128 uyarınca elkoyma kararı verilebilir. Fona iadesi hukuken mümkün olan para ve sermaye piyasası araçları, CMK m.131 uyarınca doğrudan ilgili fona veya geri kazanım hesabına iade edilir. Fona devredilemeyen malvarlığı için TMSF kayyım olarak atanabilir ve dava sonucu beklenmeksizin bu varlıkları satabilir (m.6/1-2).

Yargılama sonunda müsaderesine karar verilen ve fon malvarlığından çıktığı belirlenen değerler Hazine'ye gelir kaydedilmez; ilgili fona, tasfiye tamamlanmışsa geri kazanım hesabına aktarılır (m.6/3). Geri kazanım hesabındaki tutarlar kamu alacakları için dahi haczedilemez, üzerlerine ihtiyati tedbir veya ihtiyati haciz konulamaz; tasfiye tamamlandıktan sonra Yatırımcı Tazmin Merkezi (YTM) aracılığıyla katılma payı oranında ödenir (m.6/5-6).

Yatırımcı Tazmin Merkezi zararı karşılar mı?

YTM'nin genel tazmin mekanizması, SPK tarafından hakkında yatırımcıları tazmin kararı verilen yatırım kuruluşlarının, yatırımcı adına sakladığı veya yönettiği nakit ve sermaye piyasası araçlarını teslim yükümlülüğünü yerine getirememesine ilişkindir (SPKn m.83-84). Piyasadaki fiyat hareketlerinden kaynaklanan zararlar ise açıkça tazmin kapsamı dışında bırakılmıştır (SPKn m.84/2). 7596 sayılı Kanun kapsamında YTM'nin rolü ise, geri kazanım hesabından aktarılan tutarları tasfiye tamamlandıktan sonra pay sahiplerine dağıtmaktır.

Yatırımcıların şimdi yapması gerekenler

1. Fon alım-satım dekontlarını, hesap ekstrelerini, TEFAS talimat kayıtlarını ve bloke edilmiş talimatlara ilişkin bildirimleri saklayın.
2. Fonu satın alırken doldurulan uygunluk testi, risk bildirim formu ve varsa nitelikli yatırımcı beyanının bir örneğini aracı kurumdan veya bankadan yazılı olarak talep edin.
3. Fonun size nasıl tanıtıldığını gösteren kısa mesaj, e-posta, sunum ve müşteri temsilcisi yazışmalarını muhafaza edin.
4. Hesabınıza yapılan ara ödemenin dökümünü alın ve net yatırım tutarı hesaplamasını kendi kayıtlarınızla karşılaştırın; tutarsızlık varsa bankaya ve SPK'ya yazılı olarak başvurun.
5. Ödemeler yetkili kurumlar tarafından kendiliğinden yapılmaktadır. SPK'nın 9 Kasım 2026 tarihli duyurusunda da belirtildiği üzere, ödemeyi hızlandırma veya öncelik sağlama vaadiyle ücret, kimlik ya da banka bilgisi isteyen kişilere itibar etmeyin; bu tür girişimleri kolluğa veya Cumhuriyet başsavcılığına bildirin.
6. Tazminat davası açmayı düşünüyorsanız zamanaşımı sürelerinin tasfiyenin bitmesini beklemeden işleyebileceğini göz önünde bulundurun.

Tazminat davası açılabilir mi?

7596 sayılı Kanun, yatırımcıların genel hükümlere göre tazminat talep etme hakkını ortadan kaldırmamaktadır; Kanun'un mahsup hükmü de bu hakkın varlığını kabul eder niteliktedir (m.4/5). Ancak tazminat davasında talep edilebilecek zarar, tasfiye ve geri kazanım ödemelerinden sonra yatırımcının karşılanmayan zararıdır. Tasfiye sürerken zarar miktarı henüz kesinleşmemiş olduğundan, davanın zamanlaması ve talebin belirsiz alacak olarak kurgulanıp kurgulanmayacağı her dosya için ayrıca değerlendirilmelidir.

Dava yöneltilebilecek kişiler; portföy yönetim şirketi ve yöneticileri, fonu satan banka veya aracı kurum, portföy saklama kuruluşu, kamuyu aydınlatma belgelerinden sorumlu olanlar ve koşulları varsa hizmet kusuru nedeniyle idaredir. Her birinin sorumluluk dayanağı, ispat yükü ve zamanaşımı süresi farklıdır. Bu konuyu "Fon Zararlarında Portföy Yönetim Şirketi, Yöneticiler, Satıcı Banka ve Saklayıcının Sorumluluğu" başlıklı yazımızda ayrıntılı olarak ele alıyoruz.

Ceza soruşturması ve yatırımcının konumu

Fonlarla bağlantılı olarak İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından soruşturma yürütülmektedir. Sermaye Piyasası Kanunu'nda düzenlenen bilgi suistimali (m.106), piyasa dolandırıcılığı (m.107) ve güveni kötüye kullanmanın nitelikli hâli (m.110) gibi suçlardan soruşturma yapılması, SPK'nın Cumhuriyet başsavcılığına yazılı başvurusuna bağlıdır (m.115/1). Yatırımcılar soruşturma dosyasına beyan ve belge sunabilir. Kamu davası açılması hâlinde katılma talebinin kabulü, yatırımcının ilgili suçtan doğrudan zarar görmüş sayılıp sayılmayacağına bağlıdır; bu husus her suç tipi bakımından ayrıca değerlendirilmelidir. Ceza yargılamasındaki tespitler, hukuk davalarında önemli delil niteliği taşıyacaktır.

Sonuç

7596 sayılı Kanun, tasfiyedeki fonlarda yatırımcılara enflasyona göre güncellenmiş anapara esasında ödeme yapılmasını, hukuka aykırı olarak fondan çıkarılan değerlerin sorumlulardan TMSF eliyle tahsil edilmesini ve elkonulan değerlerin yatırımcılara yönlendirilmesini öngörmektedir. Bu mekanizma yatırımcının zararının tamamını karşılamayabilir. Karşılanmayan zarar bakımından tazminat yollarının, sürelerin ve delillerin şimdiden değerlendirilmesini öneriyoruz.

Bu yazı 13 Kasım 2026 tarihi itibarıyla yürürlükteki mevzuat ve SPK açıklamaları esas alınarak genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; somut olaya ilişkin hukuki görüş niteliği taşımaz. Süreç devam ettiğinden SPK'nın güncel bülten ve duyurularının takip edilmesi gerekir.